Sanskrit

यं हि न व्यथयन्त्येते पुरुषं पुरुषर्षभ ।

समदुःखसुखं धीरं सोऽमृतत्वाय कल्पते ॥

2.15

Translittération

yaṃ hi na vyathayantyete puruṣaṃ puruṣarṣabha |

samaduḥkhasukhaṃ dhīraṃ so'mṛtatvāya kalpate ||

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Anvaya (ordre en prose)

हे पुरुषर्षभ, एते यं समदुःखसुखं धीरं पुरुषं न हि व्यथयन्ति, सः अमृतत्वाय कल्पते।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explication

यः पुरुषः सुखदुःखयोः समः, धीरः, यं एते स्पर्शाः न व्यथयन्ति, सः अमृतत्वाय योग्यः भवति। अमृतत्वम् इति मोक्षः, जन्ममरणचक्रात् मुक्तिः। समत्वं गीतायाः मुख्यः विषयः, यः अत्र प्रथमं निर्दिश्यते। केवलं सहनं न, अपि तु सुखदुःखयोः समभावः एव मुक्तेः साधनम् इति अत्र अभिप्रायः।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08