Sanskrit

अशोच्यानन्वशोचस्त्वं प्रज्ञावादांश्च भाषसे ।

गतासूनगतासूंश्च नानुशोचन्ति पण्डिताः ॥

2.11

Translittération

aśocyānanvaśocastvaṃ prajñāvādāṃśca bhāṣase |

gatāsūnagatāsūṃśca nānuśocanti paṇḍitāḥ ||

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Traduction

श्री भगवान बोले, हे अर्जुन! तू न शोक करने योग्य मनुष्यों के लिए शोक करता है और पण्डितों के से वचनों को कहता है, परन्तु जिनके प्राण चले गए हैं, उनके लिए और जिनके प्राण नहीं गए हैं उनके लिए भी पण्डितजन शोक नहीं करते

D’après la feuille du propriétaire · +1 de plus

Mot à mot

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explication

यहाँ से श्रीकृष्ण का उपदेश आरम्भ होता है। वे एक विरोधाभास दिखाते हैं: अर्जुन उनके लिए शोक कर रहे हैं जो शोक के योग्य नहीं, फिर भी कुल और कर्तव्य के तर्क देकर ज्ञानियों जैसी बातें करते हैं। वे कहते हैं कि सच्चे पण्डित न मृतकों के लिए शोक करते हैं, न जीवितों के लिए। यह बात कठोर लगती है, पर यह अगले श्लोकों के प्रश्न की भूमिका है: मनुष्य में वह क्या है जो नहीं मरता? आगे का उपदेश शोक से मुक्ति को उदासीनता पर नहीं, आत्मा की समझ पर आधारित करता है।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08