Sanskrit

विधिहीनमसृष्टान्नं मन्त्रहीनमदक्षिणम् ।

श्रद्धाविरहितं यज्ञं तामसं परिचक्षते ॥

17.13

Translittération

vidhihīnamasṛṣṭānnaṃ mantrahīnamadakṣiṇam |

śraddhāvirahitaṃ yajñaṃ tāmasaṃ paricakṣate ||

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Traduction

शास्त्रविधि से हीन, अन्नदान से रहित, बिना मन्त्रों के, बिना दक्षिणा के और बिना श्रद्धा के किए जाने वाले यज्ञ को तामस यज्ञ कहते हैं

D’après la feuille du propriétaire · +1 de plus

Mot à mot

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explication

यज्ञ तब तामस होता है जब वह उचित विधि की उपेक्षा करता है, दूसरों में अन्न नहीं बाँटता, मन्त्रों को छोड़ देता है, यज्ञ कराने वालों को दक्षिणा नहीं देता और श्रद्धा से रहित होता है। ऐसा कर्मकाण्ड लापरवाह और खोखला है। हर छूटा हुआ अंग सावधानी, उदारता या श्रद्धा की कमी दिखाता है। यह श्लोक दिखाता है कि तमस् केवल हानिकारक कर्मों में ही नहीं, बल्कि उपेक्षा में भी प्रकट होता है, यानी बिना ध्यान और बिना मन के धार्मिक क्रियाएँ निभाते जाना।

Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08