Verset 13.21
कार्यकारणकर्तृत्वे हेतुः प्रकृतिरुच्यते ।
पुरुषः सुखदुःखानां भोक्तृत्वे हेतुरुच्यते ॥
Translittération
kāryakāraṇakartṛtve hetuḥ prakṛtirucyate |
puruṣaḥ sukhaduḥkhānāṃ bhoktṛtve heturucyate ||
Par Sanskrit System · Brouillon automatique · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
Traduction
കാര്യം, കരണം, കർതൃത്വം എന്നിവയുടെ ഉത്പത്തിയിൽ പ്രകൃതിയാണ് കാരണമെന്നു പറയുന്നു. സുഖദുഃഖങ്ങളുടെ അനുഭവത്തിൽ പുരുഷനാണ് കാരണമെന്നു പറയുന്നു.
Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
Explication
കൃഷ്ണൻ രണ്ടു തത്ത്വങ്ങളുടെയും പങ്കുകൾ വേർതിരിക്കുന്നു. ചെയ്യലുമായി ബന്ധപ്പെട്ട എല്ലാറ്റിനും പ്രകൃതിയാണ് ഉത്തരവാദി: കാര്യമായ ശരീരം, കരണങ്ങളായ ഇന്ദ്രിയങ്ങളും മനസ്സും, കർത്താവാണെന്ന ബോധംതന്നെയും. സുഖദുഃഖങ്ങൾ അനുഭവിക്കുന്നതിൽ പുരുഷനാണ് കാരണം. ഈ വേർതിരിവ് അർജുനനു പ്രധാനമാണ്: യുദ്ധത്തിലെ കർമ്മങ്ങൾ പ്രകൃതിയുടേതാണെങ്കിൽ, അവയിൽ അഹങ്കാരത്തോടെ ഒട്ടിപ്പിടിക്കേണ്ടതില്ല. എങ്കിലും അനുഭവിക്കുന്നവൻ എന്ന നിലയിൽ പുരുഷൻ ബന്ധനത്തിൽ പങ്കാളിയാകുന്നു.
Par Sanskrit System · Brouillon automatique · claude-opus-5-5 · 2026-11-08