Sánscrito

कर्मेन्द्रियाणि संयम्य य आस्ते मनसा स्मरन् ।

इन्द्रियार्थान्विमूढात्मा मिथ्याचारः स उच्यते ॥

3.6

Transliteración

karmendriyāṇi saṃyamya ya āste manasā smaran |

indriyārthānvimūḍhātmā mithyācāraḥ sa ucyate ||

Por Sanskrit System · Borrador automático · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

Traducción

जो मूढ़ बुद्धि मनुष्य समस्त इन्द्रियों को हठपूर्वक ऊपर से रोककर मन से उन इन्द्रियों के विषयों का चिन्तन करता रहता है, वह मिथ्याचारी अर्थात दम्भी कहा जाता है

De la hoja del propietario · +1 más

Palabra por palabra

Por Sanskrit System · Borrador automático · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

Explicación

श्रीकृष्ण झूठे संन्यास के विरुद्ध चेतावनी देते हैं। कोई व्यक्ति हाथ, पैर और अन्य कर्मेन्द्रियों को रोककर अनुशासन के दिखावे में स्थिर बैठ सकता है, जबकि उसका मन सुखों और विषयों पर टिका रहता है। ऐसे व्यक्ति को मिथ्याचारी, अर्थात् झूठे आचरण वाला, कहा गया है। यदि भीतर की इच्छा चलती रहे तो बाहरी संयम का दिखावा बहुत कम अर्थ रखता है। यह पिछली बात को और तीखा बनाता है: प्रश्न शारीरिक गतिविधि का नहीं, मन की स्थिति का है। यह अर्जुन को यह चेतावनी भी देता है कि युद्ध छोड़कर चले जाना अपने आप में उन्हें मुक्त नहीं करेगा।

Por Sanskrit System · Borrador automático · claude-opus-5-5 · 2026-11-08