Samkhya Karika Bhashya · 49.2 49.2.1
49.2.1भवन्त्यशक्तेश्च करणवैकल्याद् अष्टाविंशतिभेदा इत्युद्दिष्टम्
तत्रैकादशेन्द्रियवधा बाधिर्यम् अन्धता प्रसुप्तिर् उपजिह्विका घ्राणपाको मूकता कुणित्वं खाञ्ज्यं गुदावर्तः क्लैब्यम् उन्माद इति
सह बुद्धिवधैर् अशक्तिर् उद्दिष्टा
ये बुद्धिवधास्तैः सहाशक्तेर् अष्टाविंशतिभेदा भवन्ति
सप्तदश वधा बुद्धेः
सप्तदश वधास्ते तुष्टिभेदासिद्धिभेदवैपरीत्येन
तुष्टिभेदा नव सिद्धिभेदा अष्टौ
ये ते विपरीतैः सहैकादश वधा एवम् अष्टाविंशतिविकल्पा अशक्तिर् इति
विपर्ययात्तुष्टिसिद्धीनाम् एव भेदक्रमो द्रष्टव्यः
तत्र तुष्टिर्नवधा कथ्यते
Transliteration
bhavantyaśakteśca karaṇavaikalyād aṣṭāviṃśatibhedā ityuddiṣṭam
tatraikādaśendriyavadhā bādhiryam andhatā prasuptir upajihvikā ghrāṇapāko mūkatā kuṇitvaṃ khāñjyaṃ gudāvartaḥ klaibyam unmāda iti
saha buddhivadhair aśaktir uddiṣṭā
ye buddhivadhāstaiḥ sahāśakter aṣṭāviṃśatibhedā bhavanti
saptadaśa vadhā buddheḥ
saptadaśa vadhāste tuṣṭibhedāsiddhibhedavaiparītyena
tuṣṭibhedā nava siddhibhedā aṣṭau
ye te viparītaiḥ sahaikādaśa vadhā evam aṣṭāviṃśativikalpā aśaktir iti
viparyayāttuṣṭisiddhīnām eva bhedakramo draṣṭavyaḥ
tatra tuṣṭirnavadhā kathyate
By System Admin
Translation
Draft in progress