Sanskrit

1 shloka

  1. 1

    करणं महदादि त्रयोदशविधं बोद्धव्यम्

    पञ्च बुद्धीन्द्रियाणि चक्षुरादीनि पञ्च कर्मेन्द्रियाणि वागादीनीति त्रयोदशविधं करणम्

    तत्किं करोतीति

    एतद् आह

    तदाहरणधारणप्रकाशकरम्

    तत्राहरणं धारणं च कर्मेन्द्रियाणि कुर्वन्ति प्रकाशं बुद्धीन्द्रियाणि

    कतिविधं कार्यं तस्येति

    तद् उच्यते

    कार्यं च तस्य दशधा

    तस्य करणस्य कार्यं कर्तव्यं दशधा दशप्रकारम्

    शब्दस्पर्शरूपरसगन्धाख्यं वचनादानविहरणोत्सर्गानन्दाख्यम् एतद्दशविधं कार्यं बुद्धीन्द्रियैः प्रकाशितं कर्मेन्द्रियाण्याहरन्ति धारयन्ति चेति

    किंच

    karaṇaṃ mahadādi trayodaśavidhaṃ boddhavyam

    pañca buddhīndriyāṇi cakṣurādīni pañca karmendriyāṇi vāgādīnīti trayodaśavidhaṃ karaṇam

    tatkiṃ karotīti

    etad āha

    tadāharaṇadhāraṇaprakāśakaram

    tatrāharaṇaṃ dhāraṇaṃ ca karmendriyāṇi kurvanti prakāśaṃ buddhīndriyāṇi

    katividhaṃ kāryaṃ tasyeti

    tad ucyate

    kāryaṃ ca tasya daśadhā

    tasya karaṇasya kāryaṃ kartavyaṃ daśadhā daśaprakāram

    śabdasparśarūparasagandhākhyaṃ vacanādānaviharaṇotsargānandākhyam etaddaśavidhaṃ kāryaṃ buddhīndriyaiḥ prakāśitaṃ karmendriyāṇyāharanti dhārayanti ceti

    kiṃca