السنسكريتية

यं यं वापि स्मरन्भावं त्यजत्यन्ते कलेवरम् ।

तं तमेवैति कौन्तेय सदा तद्भावभावितः ॥

8.6

النقحرة

yaṃ yaṃ vāpi smaranbhāvaṃ tyajatyante kalevaram |

taṃ tamevaiti kaunteya sadā tadbhāvabhāvitaḥ ||

بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3

الترجمة

हे कुन्ती पुत्र अर्जुन! यह मनुष्य अंतकाल में जिस-जिस भी भाव को स्मरण करता हुआ शरीर त्याग करता है, उस-उसको ही प्राप्त होता है क्योंकि वह सदा उसी भाव से भावित रहा है

من جدول المالك · +1 أخرى

كلمة بكلمة

بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08

الشرح

श्रीकृष्ण एक सामान्य सिद्धान्त बताते हैं। अन्त में शरीर छोड़ते समय मनुष्य जिस भाव का स्मरण करता है, उसी को प्राप्त होता है, क्योंकि वह सदा उसी में डूबा रहा है। सदा तद्भावभावितः, अर्थात् सदा उस भाव से रँगा हुआ, यही मुख्य वाक्यांश है। अन्तिम विचार कोई अचानक किया गया चुनाव नहीं, बल्कि अभ्यस्त ध्यान का फल है। जिस जीवन में कुछ चीज़ों पर बार-बार मन टिका रहा हो, वह स्वाभाविक रूप से उन्हीं चीज़ों को मन में लेकर समाप्त होता है। यह श्लोक बताता है कि दैनिक दिशा इतनी महत्त्वपूर्ण क्यों है।

بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08