البيت 8.3
अक्षरं ब्रह्म परमं स्वभावोऽध्यात्ममुच्यते ।
भूतभावोद्भवकरो विसर्गः कर्मसंज्ञितः ॥
النقحرة
akṣaraṃ brahma paramaṃ svabhāvo'dhyātmamucyate |
bhūtabhāvodbhavakaro visargaḥ karmasaṃjñitaḥ ||
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
الترجمة
श्रीभगवान म्हणाले: परम अक्षर हे ब्रह्म आहे. त्याचा स्वभाव अध्यात्म म्हटला जातो. प्राण्यांना अस्तित्वात आणणारे सृजनशील विसर्जन कर्म म्हटले जाते.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
الشرح
कृष्ण अर्जुनाच्या प्रश्नांची उत्तरे देऊ लागतो. ब्रह्म म्हणजे परम अक्षर, म्हणजे जे कधीही नष्ट होत नाही असे सर्वोच्च तत्त्व. अध्यात्म म्हणजे स्वभाव, ब्रह्माचे प्रत्येक शरीरातील प्रकटीकरण, म्हणजे वैयक्तिक आत्मा. भाष्यकार स्वभाव या शब्दाचा अर्थ वेगवेगळा लावतात: आत्म्याचे स्वरूप किंवा ब्रह्माचे अंतर्यामी रूप. कर्म म्हणजे भूतभावोद्भवकरः विसर्गः, म्हणजे प्राण्यांना उत्पन्न करणारी सृजनात्मक क्रिया. काही भाष्यकार याचा अर्थ यज्ञातील अर्पण असा घेतात, जे सृष्टिचक्र चालवते. ही व्याख्या संक्षिप्त आणि गूढ आहे, आणि अनेक अर्थांना जागा देते.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08