البيت 3.40
इन्द्रियाणि मनो बुद्धिरस्याधिष्ठानमुच्यते ।
एतैर्विमोहयत्येष ज्ञानमावृत्य देहिनम् ॥
النقحرة
indriyāṇi mano buddhirasyādhiṣṭhānamucyate |
etairvimohayatyeṣa jñānamāvṛtya dehinam ||
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
الترجمة
इन्द्रिय, मोन आ बुद्धि एकर निवास-स्थान कहल गेल अछि। एहि सभक द्वारा ई ज्ञान केँ झाँपि कऽ देहधारी केँ मोहित करैत अछि।
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
الشرح
कृष्ण कामक निवास-स्थान बतबैत छथि: इन्द्रिय, मोन (मन) आ बुद्धि। एहि तीनूक द्वारा ई ज्ञान केँ झाँपि कऽ देहधारी केँ मोहित करैत अछि। शत्रु केँ जीतबाक लेल ओकर किला जानब आवश्यक अछि। काम पहिने इन्द्रिय केँ पकड़ैत अछि, तखन मोन केँ, आ अन्त मे बुद्धि केँ सेहो, जाहि सँ मनुष्य अपन गलती केँ सेहो उचित ठहराबय लगैत अछि। एहि सँ स्पष्ट अछि जे संयमक साधना एहि तीनू स्तर पर हेबाक चाही।
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08