البيت 3.16
एवं प्रवर्तितं चक्रं नानुवर्तयतीह यः ।
अघायुरिन्द्रियारामो मोघं पार्थ स जीवति ॥
النقحرة
evaṃ pravartitaṃ cakraṃ nānuvartayatīha yaḥ |
aghāyurindriyārāmo moghaṃ pārtha sa jīvati ||
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
الترجمة
હે પાર્થ, આ રીતે ચાલુ કરાયેલા ચક્રને જે અહીં અનુસરતો નથી, તે ઇન્દ્રિયોમાં રમનારો પાપમય જીવનવાળો વ્યર્થ જ જીવે છે.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
الشرح
શ્રીકૃષ્ણ અન્ન, વરસાદ, યજ્ઞ અને કર્મના ચક્રને સર્જનહારે ફેરવતું કરેલું ચક્ર કહે છે. દરેક વ્યક્તિએ તેને ગતિમાં રાખવામાં મદદ કરવાની છે. જે ઇનકાર કરે છે અને માત્ર ઇન્દ્રિયસુખ માટે જીવે છે તેને અઘાયુ, એટલે જેનું જીવન પાપમય છે, કહેવાય છે, અને તે વ્યર્થ જીવે છે એમ કહેવાય છે. આ શ્લોક નિવૃત્તિ સામેની દલીલને વજન આપે છે. અર્જુનનો કર્મનો ઇનકાર, ભલે સારા હેતુથી હોય, મોટી વ્યવસ્થામાં પોતાની ભૂમિકા ભજવવાનો ઇનકાર હશે. દરેક જીવન સમગ્રમાં યોગદાન આપવા માટે છે.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08