البيت 2.1
तं तथा कृपयाविष्टमश्रुपूर्णाकुलेक्षणम् ।
विषीदन्तमिदं वाक्यमुवाच मधुसूदनः ॥
النقحرة
taṃ tathā kṛpayāviṣṭamaśrupūrṇākulekṣaṇam |
viṣīdantamidaṃ vākyamuvāca madhusūdanaḥ ||
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
الترجمة
ಸಂಜಯನು ಹೇಳಿದನು: ಹಾಗೆ ಕರುಣೆಯಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಕಣ್ಣೀರು ತುಂಬಿ ಕದಡಿದ ಕಣ್ಣುಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿಷಾದದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದ ಅವನಿಗೆ ಮಧುಸೂದನನು ಈ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದನು.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
الشرح
ಅಧ್ಯಾಯ ಸಂಜಯನ ನಿರೂಪಣೆಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ಅಧ್ಯಾಯದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನನು ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಕೆಳಗಿಟ್ಟಿದ್ದನು; ಇಲ್ಲಿ ಅವನು ಕರುಣೆಯಿಂದ ಮುಳುಗಿ, ಕಣ್ಣೀರು ತುಂಬಿ, ಕುಸಿಯುತ್ತಿರುವವನಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ. ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಮಧುಸೂದನ, ಮಧು ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಕೊಂದವನು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ; ಮಾತಾಡಲಿರುವವನು ಸ್ವತಃ ದುಷ್ಟರನ್ನು ಎದುರಿಸಿದವನು ಎಂಬ ಮೌನ ಸೂಚನೆ ಇದು. ಅರ್ಜುನನ ಕರುಣೆ ನಿಜವಾದದ್ದು, ಆದರೆ ಅದು ಅವನನ್ನು ಕ್ರಿಯಾಹೀನನನ್ನಾಗಿಸಿದೆ. ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದಲೇ ಬೋಧನೆ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08