البيت 2.16
नासतो विद्यते भावो नाभावो विद्यते सतः ।
उभयोरपि दृष्टोऽन्तस्त्वनयोस्तत्त्वदर्शिभिः ॥
النقحرة
nāsato vidyate bhāvo nābhāvo vidyate sataḥ |
ubhayorapi dṛṣṭo'ntastvanayostattvadarśibhiḥ ||
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
الترجمة
ଅସତ୍ ର ଅସ୍ତିତ୍ୱ ନାହିଁ, ଆଉ ସତ୍ ର କେବେ ଅଭାବ ହୁଏ ନାହିଁ। ତତ୍ତ୍ୱଦର୍ଶୀମାନେ ଏହି ଦୁହିଁର ଚରମ ସ୍ୱରୂପ ଦେଖିଛନ୍ତି।
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
الشرح
ଏହା ଗୀତାର ସବୁଠାରୁ ଦାର୍ଶନିକ ଭାବରେ ଘନ ପଙ୍କ୍ତି ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ। ଯାହା ଅସତ୍ ବା ଅବାସ୍ତବ ତାହା କେବେ ଅସ୍ତିତ୍ୱରେ ଆସେ ନାହିଁ, ଆଉ ଯାହା ସତ୍ ବା ବାସ୍ତବ ତାହା କେବେ ଶେଷ ହୁଏ ନାହିଁ। ତତ୍ତ୍ୱ ଦେଖୁଥିବା ଲୋକେ ଦୁହିଁର ସୀମା ବୁଝିଛନ୍ତି। ବିଭିନ୍ନ ଦର୍ଶନ ସତ୍ ଓ ଅସତ୍ କୁ ଭିନ୍ନ ଭାବରେ ବୁଝନ୍ତି: ଆତ୍ମା ଓ ଶରୀର, ଅପରିବର୍ତ୍ତନୀୟ ଓ ପରିବର୍ତ୍ତନଶୀଳ, କିମ୍ବା ଏକମାତ୍ର ସତ୍ୟ ଓ ତାହାର ପ୍ରକାଶ। ସଂଳାପରେ ପଦଟି ଏକ ନୀତି ଦିଏ: ସ୍ୱଭାବତଃ ଯାହା ଚାଲିଯାଏ ତା ପାଇଁ ଶୋକ କରିବା ବା ଯାହା ରହେ ତା ପାଇଁ ଡରିବା ଅର୍ଜୁନଙ୍କ ଉଚିତ ନୁହେଁ।
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08