البيت 18.61
ईश्वरः सर्वभूतानां हृद्देशेऽर्जुन तिष्ठति ।
भ्रामयन्सर्वभूतानि यन्त्रारूढानि मायया ॥
النقحرة
īśvaraḥ sarvabhūtānāṃ hṛddeśe'rjuna tiṣṭhati |
bhrāmayansarvabhūtāni yantrārūḍhāni māyayā ||
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
الترجمة
હે અર્જુન, ઈશ્વર સર્વ ભૂતોના હૃદયમાં રહે છે, અને યંત્ર પર ચડેલા હોય તેમ સર્વ ભૂતોને પોતાની માયાથી ફેરવે છે.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
الشرح
કૃષ્ણ ઈશ્વરનું વર્ણન કરે છે, જે બધા જીવોના હૃદયમાં રહે છે અને પોતાની માયા વડે તેમને ફેરવે છે, જાણે તેઓ કોઈ યંત્ર પર ચડેલા હોય. યંત્રની છબી કઠપૂતળી કે ચાકડાની યાદ અપાવે છે. આ શ્લોક એક ગંભીર પ્રશ્ન ઉઠાવે છે: જો ભગવાન બધાને ફેરવે છે, તો માનવની જવાબદારી ક્યાં રહે? ટીકાકારો કહે છે કે ભગવાન કર્મના નિયમ દ્વારા, દરેકના પોતાના કર્મ અને સ્વભાવ પ્રમાણે, ગતિ આપે છે. આગલો શ્લોક બતાવશે કે આ યંત્રમાંથી મુક્તિ શરણાગતિથી મળે છે.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08