البيت 18.38
विषयेन्द्रियसंयोगाद्यत्तदग्रेऽमृतोपमम् ।
परिणामे विषमिव तत्सुखं राजसं स्मृतम् ॥
النقحرة
viṣayendriyasaṃyogādyattadagre'mṛtopamam |
pariṇāme viṣamiva tatsukhaṃ rājasaṃ smṛtam ||
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · @indic-transliteration/sanscript 1.3.3
الترجمة
ઇન્દ્રિયો અને વિષયોના સંયોગથી જે સુખ ઉત્પન્ન થાય છે, જે શરૂઆતમાં અમૃત જેવું પણ અંતે વિષ જેવું હોય છે, તે સુખ રાજસ મનાય છે.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08
الشرح
રાજસ સુખ ઇન્દ્રિયો અને તેમના વિષયોના સંપર્કથી ઉત્પન્ન થાય છે. તે શરૂઆતમાં અમૃત જેવું, પણ અંતે વિષ જેવું હોય છે. આ સાત્ત્વિક સુખથી બરાબર ઊલટું છે. સ્વાદિષ્ટ ભોજન, મનોરંજન કે ભોગ તરત આનંદ આપે છે, પણ વધુ પડતાં તે થાક, રોગ, વ્યસન કે વધુ ઝંખના લાવે છે. બીજા અધ્યાયમાં કૃષ્ણે ઇન્દ્રિયવિષયોના સંપર્કને ક્ષણિક કહ્યો હતો; અહીં તેનું અંતિમ પરિણામ સ્પષ્ટ થાય છે. મીઠી શરૂઆત કડવા અંતની ખાતરી આપતી નથી.
بقلم Sanskrit System · مسودة آلية · claude-opus-5-5 · 2026-11-08